Bản xem trang web glife.app · Về ứng dụng
glifeQuẻ Thiên Địa Bĩ (quẻ số 12) – trời đất không gặp nhau
Ngược với quẻ Thái, ở Bĩ trời trên đất dưới đúng chỗ, nhưng vì thế mỗi bên ở yên phần mình, không ai chạm tới ai. Trên không nghe dưới, dưới không thấu trên: đó là sự tắc nghẽn. Người hỏi gặp quẻ này thường đang thấy việc dậm chân, lời nói không ai để tâm. Kinh Dịch khuyên thu mình, giữ đức, không chạy theo lợi nhỏ. Và quan trọng, bĩ không kéo dài mãi, các hào trên đã cho thấy lối chuyển.
Lời quẻ và tượng quẻ
3 mụcQuẻ 12 · Thiên Địa Bĩ
Trời đất không giao: thời bế tắc, nên giữ mình chờ chuyển.
Trời ở trên, đất ở dưới: nhìn thì đúng chỗ, nhưng khí trời cứ bay lên, khí đất cứ chìm xuống nên hai bên xa nhau, không gặp. Quẻ Bĩ nghĩa là bế tắc, không thông. Lời quẻ nói cái lớn đi, cái nhỏ đến: điều tốt lui dần, điều kém lấn tới; người ngay khó làm việc theo ý mình. Ba hào âm ở trong, ba hào dương ở ngoài, như kẻ tầm thường nắm việc bên trong, người tài bị đẩy ra xa. Thời này trên dưới khó hiểu nhau, nói ít người nghe. Tuy vậy, bĩ đến cùng thì sẽ thông. Quẻ thuộc cung Càn, hào Thế ở hào ba, chỗ dễ vướng điều hổ thẹn.
Lời khuyên: Giảm bớt tham vọng, giữ nguyên tắc và tránh dính vào việc mờ ám. Dùng thời gian này học thêm, chuẩn bị cho lúc thời thế đổi.
Tượng quẻ Bĩ
Trời đất cách xa: sống giản dị, tránh vướng danh lợi.
Trời và đất quay lưng nhau, mọi sự không thông. Người quân tử nhìn tượng ấy mà thu mình, sống tiết kiệm, giữ phẩm chất để tránh tai họa; không ham chức tước, bổng lộc trong lúc thời cuộc rối ren. Lui về giữ mình không phải là bỏ cuộc mà là giữ sức cho ngày mai.
Lời khuyên: Cắt giảm chi tiêu không cần thiết và từ chối những lời mời gọi dễ dãi về danh lợi.
Quẻ 12 · Thiên Địa Bĩ – nguyên văn
Thời bế tắc, người ngay khó làm; cái lớn đi, cái nhỏ đến, nên thu mình giữ đức.
Bĩ là bế tắc, ngược với Thái. "Bĩ chi phỉ nhân": sự bế tắc này không phải lẽ thường của con người, vì đường người với người bị nghẽn. "Bất lợi quân tử trinh": người ngay giữ đạo lúc này khó thực hiện. "Đại vãng tiểu lai": cái lớn đi ra, cái nhỏ đi vào; trời ở trên, đất ở dưới, không giao nhau. Đại tượng khuyên thu nhỏ mình, sống kiệm ước để tránh nạn, đừng ham vinh hiển bổng lộc lúc này.
Nguyên văn
否之匪人，不利君子貞，大往小來。
象曰：天地不交，否；君子以儉德辟難，不可榮以祿。
Bĩ chi phỉ nhân, bất lợi quân tử trinh, đại vãng tiểu lai.
Tượng viết: Thiên địa bất giao, bĩ; quân tử dĩ kiệm đức tị nạn, bất khả vinh dĩ lộc.
Lời khuyên: Giai đoạn khó: cắt giảm chi tiêu, tránh khoe khoang, giữ sức và giữ uy tín chờ thời thông.
Sáu hào
6 mụcHào 1 · Sơ lục
Nhổ cỏ kéo cả rễ: cùng nhau giữ chính thì tốt.
Hào âm ở vị trí đầu, không đúng chỗ. Cũng hình ảnh nhổ cỏ tranh kéo theo cả chùm rễ như quẻ Thái, nhưng ở thời bế tắc thì ý là cùng nhau lui về, giữ lòng ngay thẳng. Lời hào nói giữ chính thì tốt, hanh thông. Lúc đầu thời xấu, biết cùng bạn bè tránh xa điều sai là cách giữ mình khôn ngoan.
Lời khuyên: Cùng những người đáng tin giữ nguyên tắc chung, đừng theo số đông làm điều mình thấy không đúng.
Hào 2 · Lục nhị
Chiều theo người trên: kẻ nhỏ được lợi, người lớn chịu bĩ mới thông.
Hào âm ở vị trí thứ hai, đúng chỗ và ở giữa quẻ dưới (trung chính). Lời hào nói ôm lòng chiều theo người trên; kẻ tầm thường làm vậy thì được lợi, còn người có đạo nên chấp nhận chịu thiệt thòi trong thời bế tắc, giữ lòng ngay thì về sau mới thông. Đừng vì cái lợi trước mắt mà a dua.
Lời khuyên: Nếu phải chọn giữa lợi nhanh và giữ chữ tín, hãy giữ chữ tín dù tạm chịu thiệt.
Hào 3 · Lục tam
Ôm nỗi hổ thẹn: ở sai chỗ, dễ mang tiếng.
Hào âm ở vị trí thứ ba, không đúng chỗ, không ở giữa, lại là hào Thế, chỉ chính bạn. Lời hào chỉ vỏn vẹn: ôm lấy điều hổ thẹn. Ở vị trí cao hơn sức mình, hoặc lấy được thứ không xứng đáng nhờ dựa dẫm, nên trong lòng không yên. Đây là lời nhắc tự soi xét: điều gì khiến mình ngại nhìn thẳng thì nên sửa sớm.
Lời khuyên: Rà lại những việc đang làm, mạnh dạn trả lại hoặc sửa những gì không minh bạch.
Hào 4 · Cửu tứ
Theo lệnh trên mà làm, không lỗi; bạn bè cùng được phúc.
Hào dương ở vị trí thứ tư, không đúng chỗ âm dương, nhưng là lúc thời bế tắc đã qua nửa. Lời hào nói có mệnh lệnh, có chính nghĩa để làm thì không lỗi, những người cùng chí hướng cũng nương nhờ mà được phúc. Bắt đầu có cơ hội xoay chuyển, nhưng nên hành động có danh nghĩa rõ ràng, có người đứng sau ủng hộ.
Lời khuyên: Xin sự đồng thuận hoặc ủy quyền rõ ràng trước khi bắt tay sửa đổi điều gì.
Hào 5 · Cửu ngũ
Dừng được thế bế tắc, nhưng luôn nhớ nguy cơ.
Hào dương ở vị trí thứ năm, đúng chỗ và ở giữa quẻ trên (trung chính). Lời hào nói chấm dứt thế bĩ, người lớn được tốt; nhưng phải luôn tự nhắc sắp mất rồi, sắp mất rồi, như buộc chặt vào gốc cây dâu bền rễ. Có lo xa thì mới vững. Đây là lúc người có tài đứng ra xoay chuyển cục diện.
Lời khuyên: Mạnh dạn chủ trì việc sửa sai, đồng thời đặt sẵn các mốc kiểm tra để không chủ quan.
Hào 6 · Thượng cửu
Bế tắc đổ nghiêng: trước khổ sau vui.
Hào dương ở trên cùng, khi thời bế tắc đã đi đến tận cùng. Lời hào nói thế bĩ bị lật đổ, trước còn bĩ sau thì vui mừng. Không có gì bế tắc mãi; nhưng sự chuyển đổi cần có người ra tay, không tự đến. Đây là thời đổi vận, nên chủ động góp sức để lật sang trang mới.
Lời khuyên: Chọn một vướng mắc lâu ngày và dứt khoát xử lý nó trong tháng này.
Ứng vào từng việc
8 mụcĐi xa · Bĩ
Đi xa dễ trắc trở, không gấp thì nên hoãn.
Chuyến đi dễ gặp trục trặc giấy tờ, lỡ chuyến hoặc gặp người khó hợp tác. Đi vì việc cần thiết thì chuẩn bị kỹ càng; đi chơi hay đi tìm cơ hội mơ hồ thì nên dời lại cho đến khi mọi việc thông thoáng hơn.
Lời khuyên: Kiểm tra kỹ giấy tờ, lịch trình và có phương án thay thế nếu bị hoãn chuyến.
Gia đình · Bĩ
Trong nhà ít trò chuyện, cần mở lời trước.
Gia đình dễ có khoảng cách giữa các thế hệ hoặc giữa vợ chồng, ai cũng giữ ý riêng. Không có xung đột lớn nhưng thiếu sự gắn kết. Một người chịu mở lời, hỏi han thật lòng có thể làm tan lớp băng.
Lời khuyên: Chủ động gọi điện hoặc ngồi trò chuyện với người thân mà bạn ít nói chuyện gần đây.
Nhà đất · Bĩ
Nhà đất khó giao dịch, nên chờ.
Mua bán nhà đất lúc này dễ bế tắc: giá không gặp nhau, thủ tục kéo dài, đối tác thiếu thiện chí. Không nên xuống tiền vội. Đây chỉ là tham khảo; việc pháp lý và tài chính lớn nên hỏi người có chuyên môn.
Lời khuyên: Tạm dừng giao dịch lớn, dùng thời gian này tìm hiểu kỹ pháp lý và thị trường.
Sự nghiệp · Bĩ
Công việc bế tắc, ít người hiểu, nên giữ mình.
Sự nghiệp gặp trở ngại: ý kiến khó được lắng nghe, môi trường có nhiều toan tính. Không hợp khởi nghiệp hay nhảy việc vội. Giữ chuyên môn vững, tránh xa phe phái, làm đúng phần mình. Thời này qua đi thì người giữ được uy tín sẽ được trọng dụng.
Lời khuyên: Ghi chép rõ ràng công việc của mình và tránh tham gia bàn tán, chia phe nơi làm việc.
Sức khỏe · Bĩ
Khí huyết kém lưu thông, nên vận động.
Hình tượng trời đất không giao gợi tình trạng tắc nghẽn: dễ mệt mỏi, khó tiêu, căng thẳng, ngủ kém. Vận động nhẹ và giữ tinh thần thoải mái rất có ích. Phần luận này chỉ mang tính tham khảo; triệu chứng kéo dài nên đi khám bác sĩ.
Lời khuyên: Đi bộ hoặc giãn cơ mỗi ngày, uống đủ nước và hạn chế thức khuya.
Tài lộc · Bĩ
Tiền bạc khó lưu thông, giữ hơn là đầu tư.
Tài lộc chậm, tiền dễ kẹt ở chỗ này chỗ kia, khó thu nợ. Không hợp cho vay, góp vốn hay đầu tư mới. Giữ tiền mặt, giảm chi tiêu, tránh xa lời mời làm giàu nhanh. Tài chính lớn chỉ xem đây là tham khảo và hỏi người có chuyên môn.
Lời khuyên: Rà lại các khoản nợ, ưu tiên thu hồi những khoản đang kẹt; tạm hoãn đầu tư mới.
Thi cử · Bĩ
Thi cử khó, cần học chắc và chuẩn bị đường lùi.
Kết quả thi có thể không như kỳ vọng, đề khó hoặc tâm lý không ổn. Học chắc kiến thức nền quan trọng hơn học mẹo. Nên có phương án dự phòng cho kỳ thi lớn để không bị hụt hẫng.
Lời khuyên: Ôn lại kiến thức cơ bản thật vững và chuẩn bị sẵn một lựa chọn thứ hai.
Tình cảm · Bĩ
Tình cảm khó thấu hiểu, cần kiên nhẫn.
Hai người dễ rơi vào cảnh nói không ai nghe ai, mỗi người một hướng. Người độc thân khó gặp người hợp ý trong lúc này. Đừng ép quyết định lớn như cưới hỏi hay chia tay khi đang bế tắc. Giữ tôn trọng, chờ lúc lòng cả hai dịu lại.
Lời khuyên: Viết ra điều mình thật sự cần thay vì trách móc, rồi chọn lúc bình tĩnh để nói.
Câu hỏi thường gặp
Gặp quẻ Bĩ phải làm sao?
Giảm việc phô trương, tránh đặt cược lớn, tập trung giữ những gì cốt lõi. Dùng thời gian này học thêm, chăm sức khỏe, nuôi quan hệ thân thiết. Đợi tín hiệu rõ rồi mới hành động.
Bĩ cực thái lai có nghĩa gì?
Tắc đến tận cùng thì thông trở lại. Hào trên của quẻ Bĩ nói lật đổ cái bĩ, trước tắc sau vui. Đây là lời an ủi rằng giai đoạn khó có điểm dừng.
Hỏi công việc gặp Bĩ có nên nghỉ việc?
Không nên quyết vội khi đang bực bội. Quẻ hợp với việc lặng lẽ chuẩn bị đường lui: cập nhật hồ sơ, học kỹ năng, dò hỏi cơ hội. Khi đã có chỗ mới rõ ràng mới nên chuyển.